On rising seas

On rising seas verbeeldt Poseidon die opduikt uit de golven. De Griekse god is machtiger en wraakzuchtiger dan ooit. Door de opwarmende zeeën en oceanen ontstaan steeds krachtiger orkanen die de mensheid teisteren.

On rising seas toont de Griekse zeegod Poseidon, omhoog kijkend, naar een orkaan in wording.

De baard van de Griekse god Poseidon wappert als golven in de wind. Al in de oudheid was hij verantwoordelijk voor stormen op zee. Door het opwarmende klimaat streeft hij nu in invloed met gemak zijn broer en oppergod Zeus voorbij. De orkanen en tyfoons worden elk jaar heviger.

Eenzelfde rol vervulde ook Neptunus, de Romeinse opvolger van Poseidon. Ook hij heerste over de wateren, ook al ging zijn belangstelling meer uit naar rivieren en meren. De Grieken waren blijkbaar meer vertrouwd met het varen op de Middellandse Zee dan de Romeinen. 

On rising seas getekend op het blanke spinthout van Amerikaans notenhout.

On rising seas is een samengesteld beeld. De kop van Poseidon / Neptunus is gesneden uit het spinthout van Amerikaanse noot. Het laat zich prachtig gladschuren, als de beeltenis op een munt. Lichte verdiepingen in het oppervlak van het hout verbeeldden al snel een oogkas of een baard.

De schelp als hoofddeksel is verguld met 24-karaats bladgoud. Rosengold om precies te zijn. Voor het mooiste effect moest ook de schelp heel gladgeschuurd worden, anders ontstaat een korrelig effect. Het goud is dubbelzinnig. Verleidelijk, warm, kostbaar, maar ook hard, onbuigzaam, onverschillig.

Jaarringen symboliseren de golven

De sokkel van het beeld is gesneden uit vurenhout uit de houtbouwindustrie. Na het verbranden van de toplaag komen uit dit cross laminated timber (clt) de jaarringen prachtig tevoorschijn. Ze doen me denken aan golven. De vorm van de sokkel is die van een scheermes, de Ensis. Ook een schelp dus.

On rising seas vormt een twee-eenheid met een eerder beeld dat ik maakte: On the beach. Daar rust het hoofd van een jonge vrouw ook op een scheermes. Ze is aan het zonnen, haar ogen gesloten, haar hoofd omhoog gericht, naar de zon.

De zonaanbidster van On the beach samen met de wraakzuchtige Poseidon van On rising seas.

Omhoogkijken doet Poseidon trouwens ook. Is het met het oog op de ontwikkeling van alweer een nieuwe tyfoon of orkaan? Ondertussen blijft door de opwarming van het klimaat wereldwijd het niveau van de zeespiegel steeds maar doorstijgen. Al in de oudheid vreesden de Grieken het vermogen van deze wraakzuchtige god om met hoge vloedstromen steden te kunnen overspoelen. 

Wat vertellen deze beelden samen?

Zij is zonaanbidster. Op het strand geniet ze van steeds meer warme en zonnige dagen per jaar. 

Ook Poseidon kijkt omhoog, op zee. Hij laat alweer een verwoestende storm ontstaan. De Griekse god lijkt inmiddels machtiger dan zijn broer, Zeus. Niet de bliksem van de oppergod, maar het woedende water van Poseidon bepaalt nu het wereldnieuws. Door de opwarmende oceanen zwellen zijn tropische stormen aan, met ongekende kracht. De oude Grieken vreesden zijn wraakzuchtige vloedgolven al, die steden deden overstromen. 

De zonaanbidster smeert zich nog eens in, ter bescherming.

Jan Bom

2 januari 2026