Wilde fluiten van Anna Hakvoort

Wilde fluiten van Anna Hakvoort, gemaakt naar het voorbeeld van de Native Americans. Hakvoort snijdt ze uit mooie takken die ze in het bos vindt. De fluiten klinken diep en troostend.

Wilde fluiten van Anna Hakvoort, verzameld in een rek.

Anna Hakvoort (1960) struint graag rond in de bossen of langs de oevers van de grote rivieren. Zo begon ze als kunstenaar, met een zakmes aangespoeld hout bewerkend. Eerst de zachte en rotte delen eraf snijdend, de vorm van het natuurlijke hout volgend. Intuïtief. 

Wat zit er in het hout verborgen? Dat uitgangspunt is bepalend gebleven voor haar manier van werken. Ik zou het Form follows Nature noemen, passend in het denken van Dendroism. Of nog beter: Form follows Forest.

Lang geleden volgde ze lessen bij Jan van Harskamp in Zetten, maar organiseert nu zelf cursussen en workshops in een oud botenhuis bij Nijmegen. Wie dat wil kan bij haar ook fluiten leren snijden, door takken uit te hollen en van gaten te voorzien. Hoe ze dat doet? Het klinkt eenvoudig. “Ik zaag een tak eerst doormidden, hol hem uit en plak de twee helften daarna weer onzichtbaar aan elkaar. Vervolgens boor ik de gaatjes voor de tonen.”

Zuiver, diep en resonerend

Ze ogen wild, deze muziekinstrumenten. Hakvoort noemt ze zelf ‘Native American Flutes’. Ze is niet de enige die ze maakt. “Ik ben lid van een internationale Facebook-groep van mensen die allemaal fluiten maken naar Indiaans voorbeeld.”  Er zijn wereldwijd meer dan 6000 mensen lid van deze groep.

Anna Hakvoort demonstreert een van de wilde fluiten.

Je kunt er ook echt muziek mee maken, wat Anna dan ook graag demonstreert. Ze klinken boven verwachting zuiver, diep en resonerend. Vooral goed voor zachte glijdende melodieën. Het lijkt in niets op het geluid dat uit een blokfluit komt.

Ik kan me voorstellen dat zulke fluiten zelfs troostend zijn voor mensen die in de war zijn. Hakvoort heeft een verleden in de zorg en begeleidt nog steeds mensen met zware psychische problemen. 

Anna Hakvoort maakte deze bosfluit als variant op de Native American Flutes.: met sporen van een larve.

Een van haar meest bijzondere fluiten (vind ik) maakte ze van een tamelijk dikke tak. Onder de schors holde (mogelijk) de larve van de prachtkever (Agrilus viridis) een labyrint uit, dat oogt als een ecologisch doolhof. Deze keversoort leeft in Nederland op beuk, berk en wilg. Anna liet dit prachtige netwerk volledig intact. 

Je zou bijna vergeten dat in Canada en het noorden van de VS de larven van de essenprachtkever een ware plaag zijn: met hun zigzaggend gegraaf tasten ze bossen zwaar aan.

Naschrift: In de tweede, uitgebreide druk van mijn kunstboekje Dendroism zal ook aandacht aan de wilde fluiten van Anna Hakvoort besteed worden.

Jan Bom, 15 september 2026